Natuurgebied
Hengelhoef

Natuurgebied en bezoekerscentrum Hengelhoef liggen langs de vallei van de Roosterbeek. Wandel door dit gebied en ontdek eeuwenoude verhalen, terwijl je geniet van de afwisselende landschappen. In het bezoekerscentrum is een gratis wandelfolder verkrijgbaar. Wie verder wil wandelen, kan vanuit Hengelhoef ook het nabijgelegen heidegebied Den Teut en Ten Haagdoornheide verkennen.

Eerst even naar binnen

Vlak bij de parking ligt het bezoekerscentrum Hengelhoef van Limburgs Landschap. Het is een gerenoveerd Kempisch hoevetje in vakwerkbouw uit de 19de eeuw en deed vroeger dienst als woning voor de boswachter. Hier vind je informatie over de natuur in het algemeen en over de heide in het bijzonder.

Gevarieerd landschap

Het centrale deel van Hengelhoef is een afwisselend landschap met een cultuurhistorische achtergrond, dat contrasteert met het grotere boscomplex eromheen.

De aangeplante dennenbossen, stille getuigen van de mijnindustrie, wisselen af met gemengde loofbossen, waarin beuk, ruwe berk en zomereik de hoofdboomsoorten zijn. Het naaldbos trekt vogels aan zoals sperwer, bosuil, zwarte mees, kuifmees en goudhaan. In de oudere loofbossen komen soorten voor zoals bonte vliegenvanger, gekraagde roodstaart, boomklever, appelvink, glanskop, fluiter en zwarte specht.

Langs vijvers, tussen bossen, rietlanden en bloemrijke hooi- en weilanden kronkelt de Roosterbeek door Hengelhoef. Hier leeft ook de zeldzame beekoeverlibel, die voor haar eitjes schoon, zuurstofrijk stromend water nodig heeft. De venige broekbossen langs de beek vormen een paradijs voor paddenstoelen. Zo groeit hier het zeldzame beekmijtertje, dat in het voorjaar op ondiepe, zuivere plasjes en greppels leeft op plantaardig materiaal.

In het voorjaar geven de hoogstamboomgaarden bij het bezoekerscentrum een prachtig schouwspel met witte en roze bloesems. Hoogstammige fruitbomen zijn sterker en hebben minder bestrijdingsmiddelen nodig dan laagstamplantages. Ze bieden ook meer woonruimte en voedsel voor vogels en kleine zoogdieren. Van de appels perst Limburgs Landschap elk jaar verse appelsap, die je in het bezoekerscentrum kunt kopen.

Onder de twee hoogspanningslijnen in het gebied liggen heideterreinen. Op de schrale, zure bodem groeien korstmossen zoals het kronkelheidestaartje, die houden van zonnige plekken.

Verder vind je in het gebied een langgerekt landduinencomplex dat zich van oost naar west uitstrekt, evenwijdig aan de Roosterbeek. Deze duinen ontstonden tijdens de laatste ijstijden, toen de westenwind tijdens droge periodes het zand van drooggevallen beek- of rivierbeddingen wegblies. Op een centraal gelegen duintop is een open plek in het bos gemaakt, die goed is voor warmteminnende soorten, zoals de levendbarende hagedis. Op de meest oostelijk gelegen duintop bouwde de familie de Beeckman de Vieusart-Wittouck een kapel, opgedragen aan de Moeder Gods.